We van
Yevgeni Zamyatin is een dystopische roman die in 1921 is geschreven en niet in Rusland mocht worden uitgegeven.
George Orwell heeft zich door dit boek laten inspireren voor
1984. De roman speelt zich af in de 26ste eeuw en gaat over een samenleving waarin iedereen, elk nummer, bijna volmaakt gelukkig is in de
OneState. De censuur op het denken en handelen gaat in de roman veel verder dan onder het Russisch communisme. De
Benefactor zet tijdens het boek in gang dat iedereen geopereerd wordt, zodat ze geen
imagination meer hebben en echt volmaakt gelukkig worden. Zoals atomen in een stuk goud. De hoofdpersoon D-503 verliest - door het toedoen van een vrije vrouw - langzaam zijn geloof in de zuiverheid van wiskundige logica en het vermogen van een perfect geordende gemeenschap om aan alle menselijke behoeften te kunnen voldoen.
Het boek is (nog steeds) zeer leesbaar. Volgens mij omdat het niet gaat over allerlei
scifi-ontwikkelingen, maar over klassieke tegenstellingen als stad
vs. land, een natuurwetenschappelijk
vs. een sociaalwetenschappelijk wereldbeeld, ratio
vs. emotie, wiskunde
vs. leven, etc. Met als een van de terugkerende elementen de onmogelijkheid om een wortel uit -1 te trekken (waarbij D-503 dus - trouw aan de maatschappij waarin hij leeft - niet aan de
imaginaire getallen schijnt te willen).
Het boek laat goed voelen hoe de huidige inrichting van de westerse samenleving niet een vanzelfsprekendheid is, maar meer het gevolg van politieke keuzes. En dat stemt zeker in deze verkiezingstijden tot prettig nadenken. Aanrader. Vijf sterren.
